ಗದ್ಯ (prose) · ಎಂ. ಜಿ. ನಾಗರಾಜರಾವ್
ಪಠ್ಯFull text
"ಕೈಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇ ಒಳ್ಳೆಯದು, ‘ಕನ್ನಡಿಯೊಳಗಿನ ಗಂಟಿಗಿಂತ, ಕೈಯೊಳಗಿನ ದಂಟೇ ಮೇಲು’, ‘ಪಾಲಿಗೆ ಬಂದದ್ದೇ ಪಂಚಾಮೃತ’" — A proverb meaning "What you actually hold in your hand is better than an inaccessible treasure," and "Whatever falls to your share is nectar." Similar to "A bird in the hand is worth two in the bush" — encouraging gratitude for what is attainable rather than pining over what is out of reach.
ಪದಗಳ ಅರ್ಥword meanings
| Kannada | Pronunciation | Meaning |
|---|---|---|
| ಅಮೃತ | — | ಹಾಲು ಗಜ - ಆನೆ ಗ್ರಹಿಸು - ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊ; ತಿಳಿದುಕೊ |
| ನೀರೂರು | — | ಆಸೆ ಉಂಟಾಗು |
| ಪುಷ್ಟಿ | — | ಶಕ್ತಿ; ಬೆಳವಣಿಗೆ |
| ಲೀಲಾಜಾಲ | — | ಅತ್ಯಂತ ಸುಲಭವಾದದ್ದು |
| ಸೊಂಪು | — | ಸೊಗಸು; ಕಾಂತಿ |
| ಹೀಯಾಳಿಸು | — | ನಿಂದಿಸು; ತೆಗಳು |
| ಹೊಟ್ಟೆಪಾಡು | — | ಜೀವನೋಪಾಯ ಕೈಗೆಟುಕದ - ಕೈಗೆ ಸಿಗದ ಗಜಗಮನ - ನಿಧಾನವಾದ ನಡೆ ಧ್ಯಾಸ - ನೆನಪು; ಜ್ಞಾಪನ; ಸ್ಮೃತಿ |
| ಪಂಚಾಮೃತ | — | ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪ, ಜೇನುತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆಗಳ ಮಿಶ್ರಣ |
| ವಿಕಾಸ | — | ಅರಳು; ಪ್ರಕಟಗೊಳ್ಳು |
| ಹಂದರ | — | ಚಪ್ಪರ ಹೂರಣ - ಕಡುಬಿಗೆ ಸೇರಿಸುವ ಬೆಲ್ಲ ಕೊಬ್ಬರಿ ಮಿಶ್ರಣ |
ಅಭ್ಯಾಸexercises from the textbook
Model answers — a guide, not the only correct wording. Check with your teacher.
II. ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು :
ಅ) ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಿಸಿರಿ.
೧. ರಾಮು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಕತೆ ಯಾವುದು?
Answerರಾಮು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ನರಿ-ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಕತೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
೨. ಹಸಿದಿದ್ದ ನರಿ ಆಹಾರ ಹುಡುಕುತ್ತ ಎಲ್ಲಿಗೆ ಬಂತು?
Answerಹಸಿದಿದ್ದ ನರಿ ಆಹಾರ ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಒಂದು ತೋಟಕ್ಕೆ ಬಂತು.
೩. ನರಿ-ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಕತೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಗಾದೆ ಮಾತು ಯಾವುದು?
Answerನರಿ-ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಕತೆಯಿಂದ “ಎಟುಕದ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಹುಳಿ” ಎಂಬ ಗಾದೆ ಮಾತು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ.
೪. ನರಿಗೆ ಎಟುಕಿದ ಟೊಮೇಟೋ ಹಣ್ಣುಗಳು ಹೇಗಿದ್ದವು?
Answerನರಿಗೆ ಎಟುಕಿದ ಟೊಮೇಟೋ ಹಣ್ಣುಗಳು ಪೂರ್ತಿ ಹಣ್ಣು, ಅರ್ಧ ಹಣ್ಣು, ಕಾಯಿ ಮತ್ತು ಕಳಿತು ಕೊಳೆತ ಹಣ್ಣುಗಳಾಗಿದ್ದವು.
೫. ಆಮೆ ಮೊಲದ ಕತೆಯ ನೀತಿ ಏನು?
ಆ) ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಎರಡು-ಮೂರು ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಿಸಿರಿ.
೧. ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಗೊಂಚಲು ಸಿಗದೆ ಇದ್ದಾಗ ನರಿಯು ಏನೆಂದುಕೊಂಡಿತು?
Answerದ್ರಾಕ್ಷಿ ಗೊಂಚಲು ಸಿಗದೆ ಇದ್ದಾಗ ನರಿಯು ಆ ದ್ರಾಕ್ಷಿಗಳು ಹುಳಿ ಇರುತ್ತವೆ, ತಿಂದರೆ ನಾಲಿಗೆ ಕೆಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹೋದರೆ ರೋಗ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದುಕೊಂಡಿತು. ಅಲ್ಲದೆ, ಆ ಹಣ್ಣುಗಳು ಕೈಗೆ ಎಟುಕದೆ ಹೋದದ್ದು ಒಳ್ಳೆಯದೇ ಆಯಿತು ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿತು.
೨. ರೀಟ ನರಿ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಕತೆಯನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದಳು?
Answerರೀಟ ನರಿ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಕತೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ನರಿ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಟೊಮೇಟೋ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಕಂಡಿತು ಎಂದು ಹೇಳಿದಳು. ಆ ಟೊಮೇಟೋ ಹಣ್ಣುಗಳು ನರಿಗೆ ಎಟುಕುತ್ತಿದ್ದವು, ಅದು ಅವನ್ನು ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬ ತಿಂದು ತೇಗಿತು ಮತ್ತು ಕೊಳೆತ ಹಣ್ಣನ್ನೂ ಬಿಡಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕತೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದಳು.
೩. ನರಿ ಟೊಮೇಟೋ ಕತೆಯ ನೀತಿ ಏನು?
Answerನರಿ ಟೊಮೇಟೋ ಕತೆಯ ನೀತಿ ಏನೆಂದರೆ, ಕೈಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇ ಒಳ್ಳೆಯದು ಎಂದು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಅದರಲ್ಲಿಯೇ ತೃಪ್ತಿ ಪಡುವುದರಲ್ಲಿ ಜಾಣತನವಿದೆ. ‘ಕನ್ನಡಿಯೊಳಗಿನ ಗಂಟಿಗಿಂತ, ಕೈಯೊಳಗಿನ ದಂಟೇ ಮೇಲು’ ಮತ್ತು ‘ಪಾಲಿಗೆ ಬಂದದ್ದೇ ಪಂಚಾಮೃತ’ ಎಂಬುದು ಇದರ ಸಾರಾಂಶ.
೪. ಕತೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಗ್ರಹಿಸಬೇಕೆಂದು ಗುರುಗಳು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹೇಳಿದರು?
Answerಗುರುಗಳು ಕತೆಗಳನ್ನು ಹೊರನೋಟಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಹಿಸದೆ ಅವುಗಳ ಹೂರಣವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಜೊತೆಗೆ, ಕೇಳಿದ ಕತೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಕತೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು.
೫. ರೀಟ ಹೇಳಿದ ಆನೆ ಜಿಂಕೆ ಕತೆಯ ವಿಶೇಷವೇನು?
Answerರೀಟ ಹೇಳಿದ ಆನೆ ಜಿಂಕೆ ಕತೆಯ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುವ ಜಿಂಕೆ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹುಲ್ಲಿನ ಆಕರ್ಷಣೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿ ಸೋತಿತು. ಆದರೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಆನೆ ತನ್ನ ಗುರಿಯ ಮೇಲೆ ಧ್ಯಾನವಿಟ್ಟು ಗೆದ್ದಿತು.
೬. ಕತೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಆಗುವ ಪ್ರಯೋಜನಗಳೇನು?
Answerಕತೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಮನಸ್ಸು ವಿಕಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಬುದ್ಧಿವಂತಿಕೆ, ವಿವೇಕ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜನತೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಭಾಷೆ ಶುದ್ಧವಾಗಿ ಭಾಷೆಯ ಮೇಲೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಹಿಡಿತ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಇ) ಕೆಳಗಿನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಯಾರು ಯಾರಿಗೆ ಹೇಳಿದರು? ತಿಳಿಸಿರಿ.
೧. ಈ ದ್ರಾಕ್ಷಿಗಳು ಹುಳಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಇವನ್ನು ತಿಂದರೆ ನಾಲಿಗೆ ಕೆಡುತ್ತದೆ.
Answerನರಿ ತನಗೆ ತಾನೇ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿತು.
೨. ಎಲ್ಲರೂ ಯೋಚನೆ ಮಾಡಿರಿ. ಅದು ಏನು ಮಾಡಿರಬಹುದು?
Answerಗುರುಗಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
೩. ನೀವು ಹೆಚ್ಚು ಬುದ್ಧಿವಂತರಾಗುತ್ತೀರಿ, ವಿವೇಕಿಗಳಾಗುತ್ತೀರಿ, ಸಜ್ಜನರಾಗುತ್ತೀರಿ.
Answerಗುರುಗಳು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದರು.
III. ಭಾಷಾಭ್ಯಾಸ :
ಅ) ಕೆಳಗಿನ ಪದಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧಾರ್ಥಕ ಪದಗಳನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ.
೧. ನಿರಾಸೆ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerಆಸೆ
೨. ಅಮೃತ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerವಿಷ
೩. ತೃಪ್ತಿ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerಅತೃಪ್ತಿ
೪. ಹೊರನೋಟ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerಒಳನೋಟ
೫. ಪ್ರಯೋಜನ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerಅಪ್ರಯೋಜನ
೬. ಸಜ್ಜನ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerದುರ್ಜನ
೭. ವಿವೇಕಿ x \_\_\_\_\_\_\_\_\_
Answerಅವಿವೇಕಿ
ಆ) ಈ ಕೆಳಗಿನ ಗಾದೆ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿರಿ.
೧. ಕನ್ನಡಿಯೊಳಗಿನ ಗಂಟಿಗಿಂತ, ...................................... ದಂಟೇ ಮೇಲು.
Answerಕೈಯೊಳಗಿನ
೨. ಪಾಲಿಗೆ ಬಂದದ್ದೇ ......................................
Answerಪಂಚಾಮೃತ
೩. ಎಟುಕದ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ......................................
Answerಹುಳಿ
ಇ) ಈ ಪಾಠದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ದ್ವಿರುಕ್ತಿ ಪದಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿ ಬರೆಯಿರಿ.
ಮಾದರಿ : ಗೊಂಚಲು ಗೊಂಚಲು
೧. ......................................
Answerನೆಗೆದು ನೆಗೆದು
೨. ......................................
Answerಹಾಕುತ್ತಾ ಹಾಕುತ್ತಾ
೩. ......................................
Answerಪುಟ್ಟ ಪುಟ್ಟ
ಈ) ಕೆಳಗಿನ ಪದಗಳನ್ನು ಸ್ವಂತ ವಾಕ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿ ಬರೆಯಿರಿ.
೧. ನೀರೂರು : ........................................................................................................
Model sentenceಅಮ್ಮ ಮಾಡಿದ ಮಾವಿನಕಾಯಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ನೋಡಿ ನನ್ನ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನೀರೂರಿತು.
೨. ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸು : ........................................................................................................
Model sentenceನನ್ನ ಗೆಳೆಯ ಓಟದ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ನನ್ನನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದನು.
೩. ಲೀಲಾಜಾಲ : ........................................................................................................
Model sentenceನನಗೆ ಲೆಕ್ಕದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಲೀಲಾಜಾಲವಾಗಿ ಬಂದವು.
೪. ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿ : ........................................................................................................
Model sentenceನನ್ನ ತಂಗಿಗೆ ಕತೆ ಕೇಳುವಾಗ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿ ತುಂಬಾ ಇದೆ.
೫. ಸಜ್ಜನ : ........................................................................................................
Model sentenceನಮ್ಮ ನೆರೆಮನೆಯ ಅಂಕಲ್ ತುಂಬಾ ಸಜ್ಜನರು.
೬. ಆಕರ್ಷಣೆ : ........................................................................................................
Model sentenceಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಆಟಿಕೆಗಳ ಅಂಗಡಿ ನನಗೆ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿತ್ತು.
ಉ) ಕೆಳಗಿನ ಪದಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ಬರೆದಿದೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿರಿ.
೧. ಕೈಗೆಟುಕು = ಕೈಗೆ + ಎಟುಕು
೨. ಪಂಚಾಮೃತ = ಪಂಚ + ಅಮೃತ
೩. ಕನ್ನಡಿಯೊಳಗಿನ = ಕನ್ನಡಿ + ಒಳಗಿನ
೪. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ = ವಿದ್ಯಾ + ಅರ್ಥಿ
೫. ಸಜ್ಜನ = ಸತ್ + ಜನ